Ανθεκτικότητα μέσω καινοτομίας και Βιωσιμότητας
Το περιβάλλον και η προστασία του, η αντιμετώπιση και η προσαρμογή στην κλιματική κρίση και το ενεργειακό κόστος, αποτελούν πια κεντρικούς τομείς της πολιτικής όλων των κρατών, και δεν θα μπορούσε να είναι και αλλιώς, τόσο λόγω των τρομακτικών επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής που ήδη κάνουν εμφανή την παρουσία τους, όσο και του αυξανόμενου ενεργειακού κόστους, όπως διαπιστώσαμε και με τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Τα κόμματα που βρίσκονται στο κοινοβούλιο διατηρούν κάποιες πάγιες θέσεις σχετικά με αυτά τα ζητήματα, ενώ η θεματική περιβάλλον/ενέργεια ήταν μέρος του πρόσφατου debate (12/05/23) των πολιτικών αρχηγών.
Οι απόψεις και εδώ, διαφέρουν και κυμαίνονται από την πλήρη επικέντρωση στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και την κατάργηση των ορυκτών καυσίμων, μέχρι και το… ακριβώς αντίθετο από αυτό, ενώ δεν λείπουν και οι πιο ήπιες στάσεις, που προκρίνουν μια μίξη συστημάτων, ώστε να επέλθει πιο ομαλά η ενεργειακή μετάβαση στις πιο φιλικές για το περιβάλλον πηγές. Αυτή η στάση είναι και του κυβερνώντος κόμματος, που ακολουθεί και έμπρακτα αυτή την πολιτική την τελευταία 4ετία, με τα σχέδια της απολιγνιτοποίησης, ωστόσο, να έχουν πάρει παράταση, εξαιτίας της μίνι -όπως αποδείχτηκε- ενεργειακής κρίσης λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.
Ακολουθούν οι βασικές θέσεις των κομμάτων, έτσι όπως εκφράστηκαν από τους αρχηγούς τους στο debate, αλλά και όπως αναφέρονται στα προεκλογικά τους προγράμματα.
Νέα Δημοκρατία – Liberal conservative political party (currently the ruling party)
Το κυβερνητικό πρόγραμμα περιλαμβάνει τις ευρωπαϊκές δεσμεύσεις για μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά 80% μέχρι το 2050, ενώ είναι σαφής η τάση σταδιακής απολιγνιτοποίησης και αύξησης της συνεισφοράς των ΑΠΕ στο ενεργειακό ισοζύγιο όλο και περισσότερο
Οι τεραστίων διαστάσεων πρόσφατες καταστροφές του δασικού πλούτου έχουν οδηγήσει σε ενέργειες ενίσχυσης της πολιτικής προστασίας και των μέσων δασοπυρόσβεσης, ωστόσο όπως αποδείχτηκε επί του πεδίου, τίποτα απολύτως δεν εγγυάται ότι δεν θα συμβεί παρόμοια καταστροφή, με ελέγξιμη από τα ανθρώπινα μέσα.
Δια στόματος του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη όπως ρωτήθηκε στο debate, προκύπτει ότι η προτεραιότητα είναι η μείωση των τιμών της ενέργειας, αλλά και ο προσανατολισμός στις «πράσινες» μεταφορές, όπως είναι ο σιδηρόδρομος, στην σκιά φυσικά της τραγωδίας των Τεμπών.
Συγκεκριμένα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε έμφαση στις επιδοτήσεις των λογαριασμών του ηλεκτρικού ρεύματος, το 70% των οποίων επιτεύχθηκε από την υπερφορολόγηση των παρόχων ηλεκτρικής ενέργειας όπως είπε, αλλά και στην αποδόμηση των εξαγγελιών του ΣΥΡΙΖΑ για τις μειώσεις φόρων, χωρίς να δώσει όμως περισσότερες πληροφορίες για το πρόγραμμα της ΝΔ που αφορά το περιβάλλον και την ενεργειακή πολιτική που θα ακολουθήσει.
ΣΥΡΙΖΑ – The Coalition of the Radical Left – Progressive Alliance
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει αρκετά ψηλά ως πυλώνα στο πρόγραμμά του την προστασία του περιβάλλοντος και την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, προτείνοντας μια δέσμη μέτρων.
Στο πρόγραμμά του υπόσχεται να δώσει εκτενείς αρμοδιότητες στο Υπουργείο Περιβάλλοντος, που θα έχει τον συντονισμό της περιβαλλοντικής και κλιματικής πολιτικής, ενώ κάνει λόγο για επέκταση του εθνικού δικτύου προστατευόμενων περιοχών. Γενικά, κάνει λόγο και για δράσεις προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, όπως είναι τα σχέδια διαχείρισης ξηρασίας ενώ υπόσχεται τον στόχο κλιματικής ουδετερότητας έως το 2045.
Εντύπωση προκαλεί ότι παρά τις θετικές εξελίξεις που έχουν γίνει με τις έρευνες των υδρογονανθράκων, ο ΣΥΡΙΖΑ υπόσχεται να τις ακυρώσει όλες, με μη ανανέωση των αδειών έρευνας. Για την ενέργεια έχει να προτείνει το εξής:
«Εκπονούμε νέο εθνικό σχεδιασμό για την Ενέργεια και το Κλίμα, με στόχο την ομαλή απεξάρτηση της χώρας από όλα τα ορυκτά καύσιμα (και από το φυσικό αέριο) με ενεργειακή ασφάλεια και όχι με μονομερή παύση του λιγνίτη και με έμφαση στα έξυπνα δίκτυα, σε νέες τεχνολογίες, αποθήκευση ενέργειας, ηλεκτροκίνηση για τις δημόσιες μεταφορές, τους εμπορικούς στόλους, και τα νοικοκυριά».
Ο Αλέξης Τσίπρας στο debate επικεντρώθηκε κι αυτός στις τιμές της ενέργειας και στην κρατικοποίηση της ΔΕΗ.
ΠΑΣΟΚ -Movement for Change – Centre left
Ο Νίκος Ανδρουλάκης, έχοντας «ευρωπαϊκό αέρα» από τη θητεία του στο ευρωκοινοβούλιο όπου το περιβάλλον αποτελεί πάντα προτεραιότητα, αναφέρθηκε σε συγκεκριμένα μέτρα στο debate, προώθησης των ΑΠΕ, όπως άλλωστε επιτάσσουν οι ευρωπαϊκές πολιτικές.
Να συνδέσουμε την απολιγνιτοποίηση με επενδύσεις στα δίκτυα και στην αποθήκευση. Το αποτέλεσμα θα είναι η μείωση της εξάρτησης από το φυσικό αέριο», ανέφερε ενώ τόνισε ότι θα πρέπει να υπάρξει ουσιαστικά διάχυση των ΑΠΕ στην κοινωνία, αναφέροντας ως λύση «τη δυνατότητα τοποθέτησης φωτοβολταϊκών πάρκων από αγρότες και ιδιώτες στις στέγες». Για το ίδιο θέμα ανέφερε ότι θα ήταν απαραίτητο ένα ευρύ πρόγραμμα «Εξοικονομώ» για τα νοικοκυριά μέσα από το οποίο θα προστατευτούν από τις διακυμάνσεις των τιμών ενέργειας.
Οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για το Περιβάλλον συνοψίζονται στα εξής
- Επενδύσεις στα δίκτυα – πρόσβαση όλων των πολιτών στην παραγωγή ΑΠΕ με ανάπτυξη ενεργειακών κοινοτήτων
- Δίκαιη μετάβαση για τις λιγνιτικές περιοχές
- Ενίσχυση της πολιτικής προστασίας με σύγχρονα μέσα και ανανεωμένα σχέδια πρόληψης.
- Ενίσχυση των διαχειριστικών φορέων των οικοσυστημάτων
ΚΚΕ – Communist Party of Greece
Ο γ.γ. της Κ.Ε. του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας δεν πιστεύει στην «πράσινη μετάβαση» έτσι όπως τουλάχιστον την ορίζει η Ευρώπη και προτείνει ένα σύστημα αξιοποίησης όλων των εγχώριων πηγών ενέργειας «με κοινωνικοποίηση και με έναν κεντρικό επιστημονικό σχεδιασμό του κράτους με τη συμμετοχή των εργαζομένων και των επιστημόνων». Στις απαντήσεις σου στο debate ανέφερε ότι θα πρέπει να γίνει αξιοποίηση όλων των μορφών ενέργειας, αλλά για αυτόν, το ουσιώδες είναι το ιδιοκτησιακό τους.
ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ – Right wing (Ultranationalists)
Ο Κυριάκος Βελόπουλος δεν πείθεται για τις προοπτικές πλήρους μετάβασης στην πράσινη ενέργεια και θεωρεί ότι η χώρα μας θα πρέπει να εξορύξει και να αξιοποιήσει όλα τα αποθέματα υδρογονανθράκων. «Όταν γίνουμε κυβέρνηση, θα εξορύξουμε φυσικό αέριο και πετρέλαιο και θα το συνδέσουμε με τις συντάξεις και τους μισθούς για να μπορούν οι Έλληνες να παίρνουν αξιόλογες και αξιόπιστες συντάξεις». «Η πράσινη ενέργεια δεν σε ανεξαρτητοποιεί. Δεν αποθηκεύεται. Η Ελλάδα θα γίνει πετρελαιοπαραγωγός χώρα», συμπλήρωσε
ΜεΡΑ25 – The European Realistic Disobedience Front
Αντίθετα, ο Γιάνης Βαρουφάκης πιστεύει πολύ στις ΑΠΕ και ειδικά στις πλωτές ανεμογεννήτριες -καθώς μπορούν να ανακυκλώνονται, ενώ κι αυτός τάχθηκε κατά των εξορύξεων.
«Οι εξορύξεις δεν είναι λύση» και το μόνο που προσφέρουν, όπως ανέφερε, είναι «γεωπολιτικές εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου».
Το θέμα, κατά τον Γ. Βαρουφάκη, είναι εάν θα προλάβει την πράσινη επανάσταση η χώρα μας. Κατήγγειλε ότι δεν επενδύθηκαν όλοι οι αντίστοιχοι πόροι του Ταμείου Ανάκαμψης σε ένα πράσινο αναπτυξιακό σχέδιο που εισηγείται το ΜέΡΑ25-Συμμαχία για τη Ρήξη.